Yazar: Can Yükselen

Yalın’ın ve TPS’in babalarının liderlik, problem çözme ve yönetim ile ilgili sözlerini defalarca paylaşıp her birinden farklı feyzler alırken Cumhuriyet’in babasını 97. yılını kutladığımız bu günde hatırlamamak olmazdı. Toyota Üretim Sistemi’nin yaratıcısı ve kurucuları Kiichiro Toyota, Sakichi Toyota ve Taiichi Ohno’nun ilham alacak özdeyişleri olur da Mustafa Kemal Atatürk’ün olmaz mı? Oturup Atatürk’ün sözlerini biraz araştırınca; şirket içinde bir dönüşümü başlatmanın, şirketi krizden kurtarmanın, ekipleri liderlik ederek yönetmenin ve problemlere yaklaşım tarzı oluşturmanın; bir ülkeyi savaştan çıkarmak ve gepegenç bir sistem kurup bunu sürdürülebilir kılmakla müthiş benzerlikler taşıdığını görmemek imkansız. Hele bir de Yalın Gözlüğü’nü takarak bu sözleri incelediğinizde; sürekli…

Sakın kimse inkar etmesin; 5S, ne kadar basit gözükürse gözüksün uygulanması ve sürdürülebilirliği bir o kadar zor olan bir Yalın Araç.  5S algı itibariyle “bebek işi” olarak tabir edilen ve önemsenmeyen, önemsenmediği için de angarya olarak görüldü bugüne kadar. Ve belki de her 10 firmanın 8’inde başarısızlıkla sonuçlandı. Ondan sonra “biz daha 5S’te havlu attık Yalın’ın geri kalanını nasıl yapalım!” rehavetleriyle birçok Yalın Dönüşüm yolculuğu daha ilk kilometreyi kat etmeden sona erdi. Peki nedir bu 5S’in çektiği arkadaş, neden bu kadar küçümseniyor, neden desteklenmiyor ve en önemlisi NEDEN SAHİPLENİLMİYOR? Gelin baştan aşağı ele alalım ve 5S nedir ne değildir’i bir kere…

1990’lı yıllarda Daniel Jones ve Jim Womack’ın “Yalın” kelimesini tanımlamalarıyla birlikte hayatımıza giren Yalın Düşünce kavramı gerek Yalın Düşünce kitabında geçen örnekler dolayısıyla gerek orijini olan Toyota’nın bulunduğu sektör dolayısıyla ne yazık ki sadece bir üretim stratejisi olarak görülüyor. Kimi çevreler ise Yalın’ı bir üretim stratejisi olmakla birlikte, işgücü kazancı, adam*saat verimliliği ve işçi azaltmanın kibar bir yolu olarak tanımlıyor. Diğer bir grup ise Yalın’ı sadece üretim stratejisine bağlı olarak şekillenen bir maliyet azaltma yöntemi ve kapitalizmin bir uzvu olarak nitelendirebiliyor. Ama durum gerçekten böyle mi? Yalın sadece bir üretim stratejisi, bir maliyet azaltma yolu veya daha az işçiyle daha…

Uzun zamandır, blog sayfasını takip edenlerden benimle yazılarını paylaşıp Yalın Düşünce konusundaki bildiklerini bu platform üzerinden geniş kitlelere aktarmalarını arzu ettim. Blog sayfasını açtığım ilk günden beri hayalim, bu platformu geliştirmek ve yeni Yalın Düşünürler yaratarak Yalın Uygulama bilincini Türk sanayi ve hizmet sektörüne aşılamak oldu. Yalın Enstitü’nün başını çektiği bu misyon bu sayfa ile benim de içime işledi ve nihayet 2,5 yıl sonra ilk meyvesini verdi. Bugün benim yazımı değil; Yalın Danışman’ın takipçilerinden biri olan Akay Beyazay’ın kaleme aldığı yazıyı okuyacaksınız. Kendisi Yalova Üniversitesi’nde MBA öğrenimi ensasında katıldığı Ford Otosan’daki ziyaretini ve Yalın Üretim/TPS uygulamalarını yazmış. Yalova Üniversitesi Uluslararası İşletme Öğrencileri…

Yalın’ın teorik bilgisini sahaya aktarmayı hepimiz istedik belki; ama ne yazık ki küçük bir azınlığımız öğrendiklerimizi hayata geçirme şerefine nail olabildik. Öğrenmiş olmamıza rağmen uygulayamadığımız her Yalın Çalışma “Bu iş bir ütopya!” ya da “Burası Otomotiv değil!” veya “Teoride güzel ama bizim sektöre uymaz!” söylemleri ile kendi algısını günden güne kirletti. Ama gelgelelim durum hiç de o kadar vahim değil! Bir yılı aşkın zamandır hayalini kurduğum ve Yalın Enstitü ile uzun zamandır üzerinde çalıştığımız Gemba Workshop konseptini nihayet geçtiğimiz hafta hayata geçirdik.Ben de Yalın Enstitü adına Otonom Bakım konusunda eğitim talebinde bulunan bir firmada yaptığımız 2 günlük eğitim programını Gemba…

Yalın Dönüşüm’ü gerçekleştirmenin en kritik koşullarından biri doğru bir ekip ve lider ile işe başlamaktır. Futbol, basketbol ve takım içerikli tüm spor müsabakalarından hepimizin bildiği gibi büyük başarılar sağlam ekiplerle kazanılır. Burada ekibe liderlik edecek kişiden ekibin üyelerine; tüm ekibin yetki ve sorumluluklarından Yalın Ofis yapısına kadar tüm detayların en ince ayrtıntısına kadar düşünülmesi gereklidir. 1- YALIN DÖNÜŞÜM KAVRAMIYLA BARIŞIN Yalın Dönüşüm, bir iki kişinin liderliğinde yürüyecek ve şirketi uçuracak bir dönüşüm değildir. Proje ise HİÇ değildir. Öncelikle Yalın Dönüşüm’ü başlangıcı ve bitişi olan bir proje olarak algılamaktan ve bittiğinde kurtulacağınız bir angarya olarak düşünmekten kurtulun! Yalın Dönüşüm ne bir iki…

Yalın Danışman blog sayfasına gelen birçok soru işte tam da yukarıda sözünü ettiğim konu ile ilgili. Yalın Dönüşüm konusunda hevesli ve bu işi gerçekten uygulamak isteyen birçok mühendis Yalın Dönüşüm faaliyetlerini bir şekilde devreye almak istiyorsa da kilit faktör olan yönetim desteğinin varlığını es geçtiği için sonucun hüsran olmasına şaşırmamalı. Yalın Dönüşüm’ün en kilit faktörü üst yönetimin kesintisiz desteği. Üst yönetimin “bir şeyler olsun sonra bakarız” kafasıyla başladığı Yalın Dönüşüm’ler, “bu iş bize hiç para kazandırmıyor ya” diyerek hazin bir şekilde sona eriyor. Durum böyle olunca bu iş nasıl kotarılacak sorusunu cevaplamak da bana düşüyor. 1- ŞİRKETİN SORUNUNU TANIMLAYIN Öncelikli olarak şirketin içinde…

Yalın Dönüşüm’e başlayan ya da başlamayı düşünen birçok firmanın soru işaretlerinden biridir bu. “Nereden başlamalı? Nasıl Başlamalı?” Bu sorunun tek bir cevabı yok elbette. Sonuçta Yalın Dönüşüm adı üstünde bir dönüşüm değişim işi bir proje faaliyeti değil. O yüzden olaya proje yönetimi ile bakanlar baştan hata yapıp ölü doğan bir hikayeye yelken açıyorlar. Dolayısıyla Yalın Dönüşüm ne tek bir kişiyle yapılabilecek kadar basit bir proje ; ne de oldu bittiye getirilecek kadar sıradan bir konu. Böyle bir ortamda Yalın’a ve Yalın Dönüşüm’e kesinlikle sizin gibi inanan yol arkadaşlarına ihtiyacınız var. Haliyle ekibi kurmadan yola çıkmak gemiyi kaptansız hedefe ulaştırmayı ummaktan…

Yalın Dönüşüm ve özellikle Yalın Üretim faaliyetleri Toyota sonrası ilk olarak uygulanmaya başladığı bazı işletmelerde ne yazık ki sadece adam*saat kazanma ve çalışan eksiltme faaliyetlerinde altın bir araç gibi algılandı. Bu durum, ön saf çalışanlarının Yalın Üretim ile ilgili ciddi tedirginliğe sahip olmasına ve çalışmalara hiçbir şekilde destek vermemesiyle sonuçlandı. Bunun yanlış olduğu ve çalışanların desteği alınmadan hiçbir şey yapılamayacağının farkına varıldıktan sonra işletmedeki tüm çalışanlar Yalın Dönüşüm faaliyetleri altında salt maliyetleri azaltmak için çalışmaya başladılar. Herkes kendi böglesinde maliyet azaltımı yaparak kayıpları ortadan kaldıracak ve böylece işletme büyüyecekti. Bu bağlamda stoklar azaltılmaya (bkz: Stok Yapan Sanayici Neyin Kafasını Yaşıyor?),…

Yalın Dönüşüm ve Yalın Düşünce ile ilgili gerek eğitimler ve seminerlerde karşılaşılan sorular; gerekse yürütülen projelerde çözüm bekleyen sorunların derlemesi halinde ortaya konulan tüm sorular aşağıda listelenmiştir. Siz de merak ettiğiniz soru ve sorunları aşağıdaki iletişim formuna yazarak Yalın Danışman’a gönderebilir ve bu sayfanın güncellenmesine katkıda bulunabilirsiniz. 1) YALIN DÜŞÜNCE NEDİR VE NEREDE KULLANILIR? Yalın Düşünce, sisteme yük getiren israflardan arınmayı hedef alan 5 temel ilke ve 3 temel değere sahip  bir yaklaşımdır. Daha detaylı bilgi için buraya tıklayarak bilgi alabilirsiniz. Yalın Düşünce; içinde prosesin (sürecin) olduğu her alanda kullanılır. Üretim kökenli olarak düşünülmesine karşın; Yalın Düşünce tüm süreçlerin iyileştirilmesinde kullanılabilir. 1990’lı yıllarda üretim…