Haberler

OEE

VSM’den sonra en çok merak edilen ve çalışılırken en çok zorlanılan bir diğer konu OEE konusudur. VSM Uygulama Rehberi ile başladığımız Çarşamba yazılarını OEE ile devam ettiriyorum. Bu yazı dizisiyle Toplam Ekipman Etkinliğinin nasıl hesaplandığını, neden önemli olduğunu ve nerede kullanıldığını öğrenecek üretkenliğinizi artırmak ve kaizen faaliyetlerini tetiklemek için nasıl bir çalışma yapmanız gerektiğinin farkındalığına varacaksınız.

Dilerseniz Başlayalım.

Overall Equipment EffectivenessToplam Ekipman Etkinliği olarak adlandırılan ve ekipmanların zaman bazındaki kullanım etkinliğini ölçmeye yarayan kısaca OEE olarak tanımlanan bu değişken sahadaki üretkenlik takibini sağlamak için etkili bir KPI(Kilit Performans Göstergesi)‘dır.

Birçok çevrede aynı harflerle ifade edilen ve Overall Equipment Efficiency – Toplam Ekipman Verimliliği şeklinde yanlış anlaşılmalara sebep olan OEE zaman bazında izlenen bir KPI’dır. Verimlilik çok kısa ve net bir şekilde Çıktı/Girdi olarak adlandırılan ve zaman aralığından bağımsız ele alınması gereken bir metriktir. Adam*saat hesabı ile üretimin verimliliğini ölçebilirsiniz. Bu kısaca … kadar ürünü/işi … kadar kişi/kaynak ile üretmek olarak tanımlanır ve zamandan bağımsızdır.  20 adam*saat’te ürettiğiniz bir ürünü eğer 15 adam*saat’te üretiyorsanız bu işi daha verimli yapmış olursunuz.

Etkinlik ise zamana bağlı bir değişken olup o zaman diliminde bir ekipmanın veya tesisin ideal üretmesi gerektiğinin ne kadarını ürettiğini ölçmeye yarayan bir KPI’dır. Bir işin … ekipmanla/tesisle … kadar zamanda üretmesi gereken … adedin ne kadarını ürettiği o işin etkinliğini belirler. belirlenen zaman dilimi içerisinde bir makinanın 2000 birim üretmesi beklenirken 1200 adet üretmiş ve bunların 1000’i kaliteli ise ise bu ekipmanın etkinliği %50’dir.

Üretkenlik ise etkinlik ve verimliliğin bir fonksiyonu olarak karşımıza çıkar. Üretkenlik için verimlilikten ödün vererek etkinliği artırabilir veya etkinliği feda ederek verimliliğe oynayabilirsiniz. Üretkenlik bu ikisinin optimizasyonu sonucu belirlenir. Önemli olan hangi metriğin, üretkenliği artırmak için kullanıldığıdır. Bu yeri geldiğinde verimlilik yeri geldiğinde etkinlik olabilir.

kayıplar

OEE, ekipman etkinliği ile ilgilendiği için yukarıda bahsedilen etkinlik kavramına odaklanmak gereklidir. Etkinliği ölçmenin yolu ise kayıpları analiz etmekten geçer. Japon Yönetim Sistemi TPM (Total Productive Maintenance)‘e göre ekipman etkinliğine etkiyen 8 büyük kayıp vardır. Bunlar

1- Kapatma Kaybı

2- Arıza Kaybı

3- Setup-Ayar Kaybı

4- İkmal-Doldurma

5- Başlama

6- Hız

7- Çokote (takılma-rolanti)

8- Hurda

kayıplarıdır. Bu kayıplar anlaşılıp ölçülmeden ilgili ekipmanın etkinliğini hesaplamak imkansızdır. Yukarıda verdiğim basit örnek ile elbette etkinlik hesabı kolayca yapılabilir; ancak önemli olan kayıp kalemlerini analiz edebilmektir. Eğer kayıpları analiz etmeden sadece OEE’nin rakamsal değerine odaklanırsanız iyileştirme noktalarını tespit edemez ve dolayısıyla kaizen faaliyetlerinizi yürütemezsiniz.

Kaizen faaliyetlerinin can damarı-hayat kaynağı, üretimde gerçekleşen TPS’in odaklandığı 7 temel israf ve ekipman etkinliğini etkileyen TPM’in ele aldığı 8 büyük kayıptır. Bu kayıp ve israfları analiz ederek iyileştirme noktaları belirlemek üretken bir fabrikanın en temel koşuludur. 

Bu haftayı etkinlik ve verimlilik arasındaki temel farkı anlatıp kayıplara bir giriş yaparak kapıyorum. Önümüzdeki hafta ise kayıpları daha detaylı irdeleyeceğim. Haftaya görüşmek üzere…

Selamlar

CY

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: